Księga Judyty pokazuje kobietę, która pojawia się w czasie wielkiego zagrożenia. Miasto jest oblężone, lud słabnie, przywódcy tracą odwagę, a wróg wydaje się zbyt silny. Właśnie wtedy na pierwszy plan wychodzi Judyta. Zabija wroga i ratuje Izrael.
Najważniejsze pytanie brzmi: czy Judyta zrobiła to z woli Boga, czy zgrzeszyła swoim podstępem i zabiciem Holofernesa?
Oto wprowadzenie do historii Judyty, a później analiza:
Nabuchodonozor chciał złamać narody, które nie chciały mu się poddać. Nie chodziło tylko o zwykłą wojnę. Chodziło o panowanie, strach i całkowite podporządkowanie. Kto nie uznał jego władzy, miał zostać ukarany.
Dlatego wysłał Holofernesa, wodza swojej armii. Holofernes szedł jak narzędzie zniszczenia. Miał karać miasta, zabierać ludziom bezpieczeństwo, niszczyć opór i doprowadzić narody do uległości, poddaństwa i utraty swojej wiary. W końcu jego wojsko stanęło także przeciw Izraelowi.
Betulia znalazła się w śmiertelnym niebezpieczeństwie. Woda się kończyła. Lud słabł. Przywódcy zaczęli myśleć o poddaniu się. Z ludzkiego punktu widzenia sprawa była prawie przegrana.
Wtedy pojawiła się Judyta.
Nie była żołnierzem. Nie miała armii. Była wdową, kobietą znaną z bojaźni Boga. Najpierw modliła się. Potem zdjęła szaty wdowieństwa, obmyła się, namaściła, uczesała włosy i założyła swoje odświętne szaty, które nosiła za życia męża.
Gdy weszła do obozu wroga, jej piękno od razu poruszyło strażników. Zobaczyli kobietę niezwykłą. Piękną, spokojną, odważną. Nie wyglądała jak ktoś złamany strachem. To ich zatrzymało. To ich zdumiało. I właśnie przez to została doprowadzona do Holofernesa.
Holofernes również dał się zwieść. Patrzył na Judytę oczami pożądliwości i pychy. Myślał, że ona przyszła do niego, a tak naprawdę on sam wpadł w pułapkę. Judyta nie oddała mu siebie. Nie przyszła dla nierządu. Przyszła, aby jego własne zło doprowadziło go do upadku.
Tak zaczyna się najtrudniejsza część tej historii. Wielki wódz, wielka armia i wielki strach stanęły naprzeciw jednej kobiety.
Sprawdźmy, co mówią wersety, a później dojdziemy do wniosków.
1. Judyta była kobietą bojącą się Boga:
„Była bardzo piękna z wyglądu i bardzo dobra w obliczu, a jej mąż zostawił jej złoto, srebro, sługi, służące, bydło i pola. I nikt nie mówił o niej złego słowa, bo bardzo bała się Boga” — Judyty 8:7–8.
To pierwszy ważny opis Judyty. Była wdową, zachowywała powagę, pościła, żyła w uczciwości i miała dobrą opinię. Jej piękno nie jest pokazane jako grzech. Jest częścią jej osoby, ale nie jest najważniejsze. Najważniejsze jest to, że „bardzo bała się Boga”.
2. Judyta widziała błąd przywódców:
„Kim wy jesteście, że wystawiacie Boga na próbę tego dnia i stawiacie siebie ponad Boga pośród synów ludzkich?” — Judyty 8:12.
Przywódcy miasta chcieli dać Bogu termin. Jeżeli pomoc nie przyszłaby w wyznaczonym czasie, mieli się poddać. Judyta stanowczo to odrzuciła. Zrozumiała, że człowiek nie ma prawa mówić Bogu: „masz tyle dni, a potem przestaniemy Tobie ufać”.
3. Judyta rozumiała próbę:
„Nie mamy innego Boga poza Nim. Dlatego oczekujmy od Niego wybawienia, a On nas wybawi, jeśli zechce” — Judyty 8:19–20.
Lud był wyczerpany, spragniony i przestraszony. W takiej chwili najłatwiej jest zrobić błąd, poddać się, odejść od Boga. Podanie się wrogowi oznaczało usunięcie wiary w prawdziwego Boga.
4. Judyta najpierw modliła się, a dopiero potem działała:
„Boże mojego ojca Symeona, Ty dałeś mu miecz do ręki, aby pomścił obcych, którzy rozwiązali pas dziewicy ku jej zhańbieniu” — Judyty 9:2.
„Daj w moją rękę wdowią moc, abym dokonała tego, co zamyśliłam” — Judyty 9:9.
Zanim Judyta poszła do obozu wroga, uniżyła się przed Bogiem. Modliła się i prosiła o siłę, o pomoc w realizacji planu.
5. Judyta przebrała się w szaty radości:
„Zdjęła z siebie worek pokutny, zdjęła szaty swojego wdowieństwa, obmyła ciało wodą, namaściła się kosztownym olejkiem, uczesała włosy, włożyła przepaskę na głowę i ubrała się w swoje odświętne szaty radości, które nosiła za życia swojego męża Manassesa” — Judyty 10:3.
Judyta świadomie użyła swojego wyglądu. Przygotowała się tak, aby wejść do obozu wroga i zwrócić na siebie uwagę. Czy samo to było grzechem?
Tekst nie mówi, że zgrzeszyła pięknem. Piękno kobiety nie jest grzechem. Grzechem byłoby użycie go do rozpusty, cudzołóstwa albo pychy. Judyta nie idzie do Holofernesa w celu prostytucji. Idzie jako kobieta wykonująca niebezpieczny plan w czasie wojny.
Jej piękno stało się pułapką dla człowieka, który patrzył na nią nieczystym sercem. Holofernes chciał ją posiąść. Judyta nie oddała mu siebie.
Czy swoim wyglądem sprowokowała do wywołania pożądania?
Czy było to przewinieniem?
Pismo pisze, że Judyta ubrała się w odświętne szaty radości, które nosiła przy swoim mężu. Nie przebrała się za prostytutkę. Zdjęła żałobę i założyła godne, piękne szaty z czasów swojego małżeństwa. To nie było przestępstwo. Tak ubierała się przy swoim mężu.
6. Judyta nie dopuściła się nierządu:
„Żyje Pan, który mnie strzegł na drodze, którą szłam: moje oblicze zwiodło go ku jego zgubie, lecz nie popełnił ze mną grzechu, aby mnie splamić i zawstydzić” — Judyty 13:16.
Judyta sama mówi, że Holofernes nie zgrzeszył z nią. Nie doszło do hańby, nierządu ani cudzołóstwa. Jej wygląd zwiódł wroga, ale jej ciało nie zostało oddane grzechowi.
7. Zabicie Holofernesa było czynem wojennym?
„Panie, Boże Izraela, umocnij mnie w tym dniu” — Judyty 13:7.
Judyta zabiła Holofernesa, gdy ten leżał pijany. To jest mocny i trudny obraz. Nie można go wygładzać. Ale trzeba pamiętać, kim był Holofernes. Był wodzem armii. Przyszedł zniszczyć lud, zagłodzić go z braku wody i usunąć wiarę w prawdziwego Boga.
Wielu sług Boga, jak choćby król Dawid, wykonywało trudne misje. Sam fakt, że ktoś walczył, użył podstępu albo podjął czyn surowy, nie rozstrzyga jeszcze sprawy. Najważniejsze pytanie brzmi: czy ta misja pochodziła od Boga?
Jeżeli misja pochodzi od Boga, człowiek nie działa dla własnej chwały, zemsty ani zysku. Działa dlatego, że Bóg ratuje swój lud, zatrzymuje zło i wykonuje swój sąd. Nie wystarczy powiedzieć: „Jej czyn był zły”. Trzeba zapytać: „Czy tekst pokazuje, że Bóg był z nią i użył jej ręki do ocalenia Izraela?”.
Zobaczmy, jak zareagowali przywódcy Izraela.
8. Starsi błogosławili Judytę:
„Błogosławiona jesteś, córko, przez Boga Najwyższego ponad wszystkie kobiety na ziemi. I błogosławiony Pan Bóg, który stworzył niebo i ziemię, który skierował cię ku zranieniu głowy wodza naszych wrogów” — Judyty 13:18.
Gdy Judyta wróciła z głową Holofernesa, nie została potępiona. Nie nazwano jej grzesznicą. Nie oskarżono jej o hańbę. Starsi miasta błogosławili ją i błogosławili Boga.
9. Kapłan i starsi uznali dobro, które uczyniła:
„Ty jesteś wywyższeniem Jerozolimy, ty jesteś wielką chlubą Izraela, ty jesteś wielką radością naszego narodu. Uczyniłaś to wszystko swoją ręką; uczyniłaś dobro Izraelowi, a Bóg miał w tym upodobanie” — Judyty 15:9–10.
Tekst mówi, że Judyta uczyniła dobro Izraelowi i że Bóg miał w tym upodobanie. To nie jest mała pochwała. To jest mocne potwierdzenie, że w oczach autora księgi Judyta nie była kobietą potępioną, ale kobietą, przez którą przyszło wybawienie.
10. Ułożyli pieśń o Judycie:
„Pan Wszechmocny udaremnił ich ręką kobiety” — Judyty 16:5.
Czy Judyta zgrzeszyła?
Jeżeli pytamy, czy Judyta zgrzeszyła nierządem — odpowiedź brzmi: nie. Tekst jasno mówi, że Holofernes jej nie zhańbił.
Jeżeli pytamy, czy użyła podstępu — odpowiedź brzmi: tak. Nie ma sensu tego ukrywać. Judyta użyła podstępu wobec wroga. Jednak Księga Judyty nie pokazuje tego jako zwykłego kłamstwa w codziennym życiu, ale jako działanie wojenne w chwili zagrożenia ludu.
Jeżeli pytamy, czy zabiła człowieka — odpowiedź brzmi: tak. Zabiła wodza armii. Tekst przedstawia to jako ocalenie Izraela, nie jako prywatną zbrodnię.
Wniosek
Judyta w Księdze Judyty pokazana jest jako sługa Boga. Była kobietą bojącą się Boga, mądrą, odważną i gotową ryzykować własne życie dla ocalenia ludu.
Nie była kobietą rozwiązłą. Nie została przedstawiona jako grzesznica potępiona przez Boga. Tekst mówi przeciwnie: Bóg ocalił Izrael przez jej rękę, a starsi i kapłani błogosławili ją za dobro, które uczyniła.
W samej Księdze Judyty jej czyn wspominają i chwalą słudzy Boga oraz przywódcy Izraela.
Najpierw Ozjasz, jeden ze starszych/przywódców Betulii, mówi do Judyty, że jest błogosławiona przez Boga Najwyższego i że Bóg skierował ją do „zranienia głowy” wodza wrogów — Judyty 13:18.
Potem Joakim / Eliakim, arcykapłan, razem ze starszymi Izraela przychodzi do Judyty i mówi, że jest „wywyższeniem Jerozolimy”, „chlubą Izraela” i że uczyniła dobro Izraelowi, a Bóg miał w tym upodobanie — Judyty 15:8–10.
Wspomniany jest też Achior, Ammonita, który po zobaczeniu tego, co Bóg uczynił przez Judytę, uwierzył Bogu Izraela i został przyłączony do ludu Izraela — Judyty 14:6–10.
Jej wyczyn został uznany przez Ozjasza, arcykapłana Joakima/Eliakima, starszych Izraela oraz Achiora. Tekst nie pokazuje ich jako ludzi, którzy ją potępiają, ale jako świadków, którzy widzą w jej czynie wybawienie dane przez Boga. Czyn Judyty opisał anonimowy autor Księgi Judyty, a w samej księdze potwierdzili go Judyta, Ozjasz, Achior, arcykapłan i starsi Izraela.
Czy Księga Judyty jest wiarygodna?
Księga Judyty powstała najprawdopodobniej w okresie II–I wieku przed Chrystusem, prawdopodobnie w środowisku judejsko-żydowskim, które żyło pamięcią walk o świątynię. Niektórzy jej nie uznają, ponieważ nie weszła do kanonu hebrajskiego, zachowała się głównie po grecku i zawiera trudności historyczne. Wiele wskazuje, że mogła być pierwotnie napisana po hebrajsku, ale tekst hebrajski się nie zachował. Księga Judyty jest obecna w Septuagincie i uznawana w tradycji katolickiej oraz prawosławnej. Jest nieobecna w kanonie żydowskim i protestanckim.
Wniosek może być następujący: jeżeli wierzymy w autentyczność księgi Judyty, czyli że została napisana z inspiracji Boga, to czyn Judyty był misją zaakceptowaną lub inspirowaną przez Boga. Powinniśmy zrozumieć prawdę biblijną: słudzy Boga zabijali przeciwników. Chrystus jako Najwyższy Sędzia również będzie całkowicie unicestwiał ludzi, którzy staną po stronie kłamstw, obłudy i szatańskiej nauki.
Polecam przeczytać lub posłuchać audio księgi Judyty. Jest naprawdę inspirująca.
Zapraszam do komentowania, wyrażania swojej opinii: